Bị cận có được miễn nghĩa vụ quân sự hay không?

Căn cứ pháp lý

• Luật nghĩa vụ quân sự 2015

Quy định về tiêu chuẩn sức khỏe đi nghĩa vụ quân sự năm 2023

Công dân đủ tiêu chuẩn tuyển chọn sẽ được tham gia nghĩa vụ quân sự. Một trong những tiêu chuẩn phải đảm bảo đó là tiêu chuẩn về sức khỏe. Luật Nghĩa vụ quân sự đã đưa ra một số quy định cho công dân được miễn tham gia nghĩa vụ quân sự do những điều kiện khách quan, bao gồm cả điều kiện về sức khỏe. Trong đó, khi cận thị đến một mức nhất định, người bệnh có thể không đạt tiêu chuẩn sức khỏe đi nghĩa vụ quân sự và có thể được miễn nghĩa vụ quân sự.

Điểm a Khoản 1 Điều 41 Luật nghĩa vụ quân sự năm 2015 quy định về tạm hoãn gọi nhập ngũ đối với công dân như sau: “Chưa đủ sức khỏe phục vụ tại ngũ theo kết luận của Hội đồng khám sức khỏe”.

• Điều 4 Thông tư 148/2018/TT-BQP ngày 04/10/2018 của Bộ Quốc phòng về tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ, quy định tiêu chuẩn tuyển quân như sau:

“1. Tuổi đời:

a) Công dân từ đủ 18 tuổi đến hết 25 tuổi.

b) Công dân nam được đào tạo trình độ cao đẳng, đại học đã được tạm hoãn gọi nhập ngũ trong thời gian một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo thì tuyển chọn và gọi nhập ngũ đến hết 27 tuổi.

2. Tiêu chuẩn chính trị:

a) Thực hiện theo Thông tư liên tịch 50/2016/TTLT-BQP-BCA quy định về tiêu chuẩn tuyển chọn công dân vào phục vụ trong Quân đội nhân dân Việt Nam;

b) Đối với các cơ quan đơn vị, vị trí trọng yếu cơ mật trong Quân đội; lực lượng Tiêu binh, Nghi lễ; lực lượng Vệ binh và Kiểm soát quân sự chuyên nghiệp thực hiện tuyển chọn theo quy định của Bộ Quốc phòng.

3. Tiêu chuẩn sức khỏe:

a) Tuyển chọn những công dân có sức khỏe loại 1, 2, 3 theo quy định;

b) Đối với các cơ quan, đơn vị và vị trí trọng yếu cơ mật trong Quân đội; lực lượng Tiêu binh, Nghi lễ; lực lượng Vệ binh và Kiểm soát quân sự chuyên nghiệp thực hiện tuyển chọn bảo đảm tiêu chuẩn riêng theo quy định của Bộ Quốc phòng;

c) Không gọi nhập ngũ vào Quân đội những công dân có sức khỏe loại 3 tật khúc xạ về mắt (cận thị 1,5 diop trở lên, viễn thị các mức độ); nghiện ma túy, nhiễm HIV, AIDS.

4. Tiêu chuẩn văn hoá:

a) Tuyển chọn và gọi nhập ngũ những công dân có trình độ văn hóa lớp 8 trở lên, lấy từ cao xuống thấp. Những địa phương có khó khăn không đảm bảo đủ chỉ tiêu giao quân thì báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định được tuyển chọn số công dân có trình độ văn hóa lớp 7.

b) Các xã thuộc vùng sâu, vùng xa, vùng điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn theo quy định của pháp luật; đồng bào dân tộc thiểu số dưới 10.000 người thì được tuyển không quá 25% công dân có trình độ văn hóa cấp tiểu học, còn lại là trung học cơ sở trở lên”.

Bị cận có được miễn nghĩa vụ quân sự hay không?

Thực hiện nghĩa vụ quân sự là tham gia, đóng góp một phần sức lực của mình cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước của Đảng và toàn dân tộc. Vì vậy, mỗi thanh niên khi thực hiện nghĩa vụ quân sự lên đường nhập ngũ vừa là niềm vinh dự, vừa là nghĩa vụ, trách nhiệm của bản thân đối với đất nước. Công dân trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự, không phân biệt dân tộc, thành phần xã hội, tín ngưỡng, tôn giáo, trình độ học vấn, nghề nghiệp, nơi cư trú phải thực hiện nghĩa vụ quân sự. Vậy liệu Bị cận có được miễn nghĩa vụ quân sự hay không?

Căn cứ Thông tư 16/2016/TTLT-BYT-BQP, yêu cầu về sức khỏe được đánh giá qua các chỉ tiêu là: Thể lực; các bệnh về mắt; các bệnh về răng, hàm, mặt; các bệnh về tai, mũi, họng; các bệnh về thần kinh, tâm thần; các bệnh về tiêu hóa; các bệnh về hô hấp; các bệnh về tim mạch; các bệnh về cơ, xương, khớp.

Phụ lục 1 Thông tư liên tịch 16/2016/TTLT-BYT-BQP ngày 30/6/2016 của Bộ trưởng Bộ Y tế – Bộ trưởng Bộ Quốc phòng  quy định việc Khám sức khỏe thực hiện nghĩa vụ quân sự. Theo đó, quy định về tiêu chuẩn phân loại bệnh cận thị khi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự như sau:

+ Cận thị dưới 1,5 diop: điểm 2;

+ Cận thị từ 1,5 diop đến dưới 3 diop: điểm 3

+ Cận thị từ 3 diop đến dưới 4 diop: điểm 4;

+ Cận thị từ 4 diop đến dưới 5 diop: điểm 5;

+ Cận thị từ 5 diop trở lên: điểm 6;

+ Cận thị đã qua phẫu thuật thì tính theo thị lực không kính và cộng thêm 1 điểm.

– Khoản 4 Điều 9 Thông tư liên tịch 16/2016/TTLT-BYT-BQP về phân loại sức khỏe tuyển chọn tham gia nghĩa vụ quân sự như sau:

+ Loại 1: 8 chỉ tiêu đều đạt điểm 1;

+ Loại 2: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 2;

+ Loại 3: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 3;

+ Loại 4: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 4;

+ Loại 5: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 5;

+ Loại 6: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 6.

Đối chiếu với quy định của pháp luật, khi khám sức khỏe tuyển chọn tham gia nghĩa vụ quân sự thì công dân nam bị cận thị từ 1,5 diop trở lên sẽ không đáp ứng đủ tiêu chuẩn về sức khoẻ và bị tạm hoãn nghĩa vụ quân sự theo quy định.

Như vậy, công dân không phải tham gia thực hiện nghĩa vụ quân sự nếu cận thị từ 1,5 diop trở lên. 

Tiêu chuẩn chấm điểm thị lực khi khám nghĩa vụ quân sự

Mỗi công dân Việt Nam ngay từ khi sinh ra đã mang trong mình nghĩa vụ với đất nước mà đặc biệt là nghĩa vụ quân sự. Đó không chỉ là nghĩa vụ với hiện tại và tương lai trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc mà còn là trách nhiệm bảo vệ thành quả cách mạng của những bậc cha ông đi trước – những người đã ngã xuống vì nền hòa bình, độc lập dân tộc và hạnh phúc cho nhân dân. Tham gia nghĩa vụ quân sự là trách nhiệm và cũng là nghĩa vụ thiêng liêng của mọi công dân.

Tiêu chuẩn chấm điểm thị lực khi khám nghĩa vụ quân sự hiện nay như sau:

Tại phần II Phụ lục 1 Thông tư liên tịch số 16/2016/TTLT-BYT-BQP quy định như sau:

Đồng thời, điểm a khoản 3 Điều 4 Thông tư 148/2018/TT-BQP quy định, chỉ tuyển chọn những công dân có sức khỏe loại 01, 02, 03. Theo đó, số điểm chấm cho 08 chỉ tiêu ghi trong phiếu sức khỏe nghĩa vụ quân sự để phân loại cụ thể như sau:

Loại 1: 8 chỉ tiêu đều đạt điểm 1.

Loại 2: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 2.

Loại 3: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 3.

Loại 4: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 4.

Loại 5: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 5.

Loại 6: Có ít nhất 1 chỉ tiêu bị điểm 6.

Như vậy, có thể thấy, trong trường hợp chỉ cận một bên mắt, cần căn cứ vào tổng thị lực và điểm được đánh giá. Trường hợp công dân chỉ cận 1 mắt nhưng tổng thị lực đạt điểm 4 trở lên thì sẽ bị xếp loại tương ứng từ loại 4 trở lên. Do đó sẽ không đủ tiêu chuẩn nhập ngũ.

Ví dụ, hợp một bên mắt phải có thị lực 10/10, mắt trái có thị lực 2/10 thì tổng thị lực là 12/10 và được xếp loại 6 nên trong trường hợp này sẽ không đủ điều kiện tham gia nghĩa vụ quân sự.